Emotionele intelligentie op het werk en
I Ching voor managers.
Werd emotionele intelligentie op het werk 2500 jaar geleden al beschreven in I Ching? Datgene waar emotionele intelligentie voor staat is van alle tijden; de naam is echter nieuw.
Dit zou de indruk kunnen wekken dat er slechts sprake is van oude wijn in nieuwe zakken; er is echter meer aan de hand. De nieuwe naamgeving houdt een erkenning in voor een gebied dat voorheen als minder relevant werd beschouwd. Intelligentie werd tot voor kort alleen betrokken op intellectueel gebied. Hoewel dit op zich natuurlijk niet onbelangrijk is, is het zeker niet zaligmakend.

Geluk en succes blijken vooral door andere eigenschappen bepaald te worden, bijvoorbeeld hoe men in elkaar steekt en hoe men met anderen omgaat. Bij intelligentie is de nadruk tegenwoordig dus meer komen te liggen op emotioneel gebied. Onderzoeken hebben uitgewezen dat emotionele intelligentie op het werk van groot belang is voor de mate waarin men zich prettig voelt en succesvol is.
Dit geldt zowel voor uitvoerende functies als voor beleidsbepalende functies. De laatstgenoemde functies zijn voor de resultaten van het bedrijf van groot belang en in bepaalde gevallen zelfs van doorslaggevend belang; het kan het verschil uitmaken tussen een bloeiend bedrijf en een kwijnend bedrijf.

 lees verder

Tot zover emotionele intelligentie op het werk; maar wat is het verband met I Ching voor managers?
I Ching staat bekend als orakelboek waarvan de eerste vastlegging van de teksten geschat wordt op plusminus 1000 voor Chr. In een later stadium (vanaf plusminus 500 voor Chr.) gingen ook filosofen zich ermee bezighouden. Men neemt aan dat Confucius er een wezenlijke bijdrage aan geleverd heeft. Hierdoor kreeg het tevens bekendheid als wijsheidsboek. Veel Chinese geschriften zijn op de I Ching gebaseerd. De bekendste westerse vertalingen van deze "wijsheids"benadering van I Ching zijn die van James Legge aan het eind van de 19e eeuw en die van Richard Wilhelm aan het begin van de 20e eeuw.

Vanaf eind 19e eeuw hebben opgravingen plaatsgevonden die voorwerpen opleverden uit de periode van 1000 voor Chr. Sindsdien ligt de focus van de sinologie met betrekking tot I Ching op de oorspronkelijke (archaïsche) teksten. Los van het feit dat dit geen eenduidige mening over de betekenis van de oorspronkelijke teksten heeft opgeleverd, heeft het tevens tot gevolg gehad dat de wijsheid, die wel in de latere (Confuciaanse) teksten te vinden is, nu ver te zoeken is.

 lees verder

De versies van Legge en Wilhelm worden door modernisten, mede als gevolg van de vondsten, als Confuciaans en achterhaald afgedaan. Welk etiketje men er ook op plakt, het is zeker de moeite waard om die versies grondig te bestuderen. Dit heb ik gedaan, met als resultaat mijn boek "I Ching voor managers".
Deze titel is niet het gevolg van een geforceerde poging onduidelijke en algemene teksten in de managementhoek te trekken. De teksten zelf bleken in veel gevallen betrekking te hebben op leidinggeven, het werken in groepen, het herkennen van en omgaan met emoties zowel bij zichzelf als bij anderen. De "Confuciaanse" I Ching kan dus gezien worden als emotionele intelligentie op het werk. De vorm is echter niet verhalend, maar toegesneden op unieke situaties en kan daarom beter als een handleiding dan als een onderhoudend leesboek gezien worden.

Voor organisaties die, overtuigd door wetenschappelijk onderzoek, het nut van emotionele intelligentie binnen de organisatie zijn gaan inzien, kan dit boek een handig uitgangspunt zijn om alle betrokkenen op dit gebied op een lijn te krijgen. Men hoeft dan niet zelf het wiel uit te vinden, maar men kan er een gebruiken dat al 2500 jaar zijn waarde heeft bewezen.

 terug naar het begin